Wat is een biobank?

biobank

In een biobank wordt menselijk lichaamsmateriaal met gekoppelde gegevens bewaard en ter beschikking gesteld voor wetenschappelijk onderzoek Onder menselijk lichaamsmateriaal verstaat men biologisch materiaal dat werd afgenomen bij een persoon. Dit kan bloed, urine, orgaanweefsel (bv. appendix), spierbiopten,… zijn. Dit materiaal wordt opgeslagen bij de geschikte temperatuur (kamertemperatuur, -20 °C, -40 °C, -80 °C, (gasfase) vloeibaar stikstof) om zo de kwaliteit van het materiaal te blijven garanderen over het verloop van tijd.

 

Dit lichaamsmateriaal kan afkomstig zijn van patiënten met een welbepaalde aandoening, bv multiple sclerose (MS), leukemie, ... Het lichaamsmateriaal kan verkregen zijn doordat er iets overblijft van het lichaamsmateriaal dat afgenomen is in het kader van een diagnose en/of behandeling. In dit geval spreekt men van restmateriaal  en is er geen toestemming van de patiënt nodig. Indien het gaat over lichaamsmateriaal dat afgenomen wordt in het kader van een wetenschappelijk onderzoek, dient de patiënt hiermee in te stemmen door een toestemmingsverklaring te ondertekenen. Dit is zo vastgelegd in de Belgische wet van 19 december 2008. Het lichaamsmateriaal opgeslagen in UBiLim kan ook afkomstig zijn van gezonde personen die vrijwillig deelnemen aan een studie. Deze donoren dienen ook een toestemmingsverklaring te ondertekenen. Indien men wenst dat hun lichaamsmateriaal niet gebruikt wordt voor wetenschappelijk onderzoek, dan kan men ten allen tijde verzet aantekenen. Het is hiervoor voldoende om deze wens uit te spreken tegenover de behandelende arts.

 

Wetenschappelijk onderzoek kan een impact hebben op de gezondheidszorg. Het kan onder andere meer inzicht geven  in de oorzaken van de ziekte, het verloop van de ziekte en het effect van een behandeling. Om betrouwbare resultaten te verkrijgen bij het uitvoeren van wetenschappelijk onderzoek, dient het startmateriaal, nl. het menselijke lichaamsmateriaal, goed gedocumenteerd en kwaliteitsvol te zijn. De kwaliteit van het opgeslagen lichaamsmateriaal wordt grotendeels bepaald door de condities waaraan dit materiaal werd blootgesteld tussen het moment van afname en het moment van opslag (temperatuur, verwerkingstijd, centrifugatie snelheid, bewaar media, etc). In een biobank worden deze pre-analytische factoren voor elk staal gedocumenteerd. Hierdoor kan gegarandeerd worden dat stalen bewaard in een biobank goed gedocumenteerd en kwaliteitsvol zijn. Bovendien kan de beschikbaarheid van materiaal in een biobank de duur van een onderzoek drastisch verkorten. Biobankgebaseerde studies kunnen dus sneller een waardevolle bijdrage aan de gezondheidszorg leveren.

 

UBiLim_Nederlands

provincie_limburg-logo